Geen zelfmoordenaars wegstoppen in een kast van schande…

Boek Azijn

Azijn in mijn aderen – Een zwarte idylle
Orchida Bachnoe
Uitgeverij  In De Knipscheer
ISBN 978 90 6265 693 6
142 blz.


De hoofdpersoon in Bachnoe’s roman, Anjani , hoort op de dag dat haar favoriete Bollywoodster, Tara Ishara, zichzelf van het leven berooft, de stem van deze actrice in haar hoofd. Die stem geeft haar de opdracht om een zelfmoorddagboek bij te houden, waar ze gevolg aan geeft. Het uitvoeren van deze opdracht zet haar leven op zijn kop. Samen met haar ‘bloedzuster’ Teela met wie ze aan zelfverminking doet, probeert zij de problemen die hen beiden thuis blijven achtervolgen, op eigen wijze het hoofd te bieden. Haar droom is om deze problemen te ontvluchten en in Mumbai net als Tara filmster te worden. Maar evenals haar filmidool wordt deze droom haar fataal.

Azijn in mijn aderen is een poging om de motieven van het grote aantal zelfmoorden onder de Hindostanen in Nederland bespreekbaar te maken en uit de taboesfeer te halen. Praten over zelfmoordgevallen in de familie is een schande, laat staan een gesprek voeren over de eigen zelfmoordneigingen die af en toe de kop op steken. Dat doe je niet met degenen die je het dierbaarst zijn en vooral niet met vreemden. Die verhalen en gevoelens houd je voor jezelf en probeer je te verdringen. Dat is de traditionele code. Dit verhaal maakt in ieder geval duidelijk wat de mogelijke oorzaken van dit maatschappelijk probleem zijn, maar legt tegelijkertijd de sociaal-economische misstanden bloot, waarmee ook deze groep in onze samenleving te maken heeft.

Azijn in mijn aderen laat zien dat zichtbare welvaart en welzijn van deze groep in vele gevallen maar schijn is. Als er door die valse schijn heengeprikt wordt, ontwaart men een wereld van pijn, verdriet, verwaarlozing en verslaving die ontvlucht wordt. De wereld van Bollywood is dan de droomwereld waar men wil vertoeven, zonder te beseffen dat de eigen realiteit gelijk is aan die droomwereld of zelfs erger is. Opvallend voor Azijn in mijn aderen is de wisseling van perspectief. Ondanks de perspectiefwisseling van Anjani en Teela verandert  de moraliteit, ervaringen en dromen van de personages, niet.
Bachnoe is niet de eerste Hindostaanse schrijfster die getracht heeft om taboes binnen de Hindostaanse gemeenschap publiekelijk bespreekbaar te maken door erover te schrijven. Maar dit thema is bij uitstek actueel en zorgwekkend en verdient de aandacht van een breder publiek.
Bachoe heeft geprobeerd manieren te vinden om fictie en werkelijkheid stuivertje te laten wisselen, wat niet altijd even goed geslaagd is. Ze perst een groot aantal motieven samen in  een zeer beperkt kader, zodat die motieven onvoldoende zijn uitgewerkt. Dat geeft het verhaal af en toe een onrealistische smaak. Toch geeft ze met dit verhaal een redelijke kijk in de Hindostaanse keuken.

Tekst: Henna Simson